Mensen hebben een heel diverse mening over natuur. In 2016 hield het PBL, het Planbureau voor de Leefomgeving, een enquete met meer dan 1000 respondenten uit 9 EU lidstaten. Meer dan 60% daarvan  steunden een eco-centrisch beeld waarin natuur een intrinsieke waarde werd toegekend met daarin dimensies als biodiversiteit, ongereptheid en de bescherming van wilde dieren. Mensen waarderen natuur, onder andere, vanwege schone luchte en schoon water, mooi landschap, diversiteit aan soorten en recreatie. Jongeren waren meer uitgesproken over die intrinsieke waarde van natuur dan de oudere respondenten. Twee-derde van de deelnemers zien natuurbescherming als belangrijk, en een evengroot deel denkt dat die bescherming voornamelijk door de overheid wordt gedaan met de individuele burger als goede tweede. Landeigenaren, boeren en jagers werden gezien als onbetekenend in dit opzicht, evenals bedrijven. http://www.pbl.nl/en/publications/citizens-images-and-values-of-nature-in-europe

Terwijl er duidelijk waardering is voor de waarde van natuur, is er ook zorg over de toekomst daarvan en een zekere mate van hulpeloosheid om daar wat aan te doen.

Een stap terug – wat is de waarde van natuur ? Sinds de tweede wereldoorlog zijn er een aantal historische gebeurtenissen te onderkennen die het denken over de waarde van natuur hebben gevormd tot wat het nu is.

In 1962 schreef Rachel Carson, een wetenschapper uit de Verenigde Staten, haar fameuze boek Silent Spring waarin zij waarschuwt voor de gevaren van chemische pesticiden voor alle natuurlijke systemen. Dit was de eerste keer dat dit probleem werd aangekaart voor een groot publiek.

The Earth Summit in 1992 zette de wereld aan het denken over de negatieve gevolgen op de natuur op wereldschaal van menselijk handelen.

Tussen 2001 en 2005 voerden 1400 experts van over de hele wereld een systematische al-omvattende studie uit betreffende de toestand van alle landschappen – natuurlijk en man-made – op deze wereld: bossen, oceanen, wetlands, meren en rivieren, woestijnen en berggebieden. Ze bepaalden daarbij ook het ‘nut’ – de ecosystem services - van die landschappen voor de mens. Het nut werd bepaald in 3 categoriën. Biodiversiteit, biotopen en habitats vormen de ecologische waarde, terwijl  producten en handel de economische waarde bepalen. Culturen en geloven vormen de sociale waarde. Kijk ook op www.millenniumassessment.org/. Het ontbreken van “ecosystem services” levert een risico op voor de mens, zoals bijvoorbeeld honger of overstromingen. Dit denken bepaalt vandaag-de-dag in veel moderne landen het beleid, en de politieke keuzes  en besluitvorming. Het PBL in Nederland bijvoorbeeld, heeft sinds 2014 een aantal ecosystems studies gedaan zoals die voor de Deltawerken; zie ook  http://themasites.pbl.nl/natuurlijk-kapitaal-nederland/natural-capital-netherlands.

Deze historische gebeurtenissen laten zien dat de waarde van de natuur een toenemende zorg is van velen: wetenschappers, beheerders, overheden en ook het grote publiek, wij allemaal ! Echter, onze bereidheid ervoor te betalen blijft vaak ver achter bij onze zorgen ! Bij beslissingen over toekomstig gebruik van land/natuur, verliest die natuur het vrijwel altijd van ander gebruik zoals het bouwen van nieuwe huizen, wegen, recreatie of industrie. Natuur in de vorm van habitats met bijbehorende flora en fauna verliezen die strijd heel vaak bij gebrek aan een heldere (economische) waarde en wordt vaak “afgekocht” met te weinig en niet of slecht functionerende compensatie maatregelen vaak veel te laat “after the event”. Natuurbehoud of – nog duurder – het scheppen van nieuwe natuur zijn “on-economisch” en “duur”; reden waarom dit vaak gezien wordt als uitsluitend de verantwoordelijkheid van de overhead. Wij vinden het tijd dat te veranderen, om natuur robuuster te maken zodat we er meer van gaan behouden met minder discussie, en dat we er zelfs meer van krijgen omdat het waarde toevoegt !